At nasıl beslenir? Kaba yem, kesif yem ve su
Seyisi Rehber ·
Atın beslenmesinin temeli kaba yemdir: kuru ot (saman değil, çayır ya da yonca otu) ve mera. Alabama Extension'ın at besleme rehberine göre hobi atları günde vücut ağırlığının yüzde 2,5'ine kadar kaba yem tüketir; Minnesota Üniversitesi de yüzde 1,5–2,5 aralığını veriyor. 500 kiloluk bir at için bu, günde yaklaşık 7,5–12,5 kilo kuru ot demektir. Arpa, yulaf ya da pelet gibi kesif yemler bunun üzerine, atın iş yüküne göre eklenir.
Bu yazıda kaba yem, kesif yem ve suyu, öğün düzenini, yem değişikliğinin nasıl yapılacağını ve atın kilosunun nasıl izleneceğini anlatıyoruz. Atınızın ihtiyacı yaşına, sağlığına ve iş yüküne göre değişir; özel bir beslenme planı için veterinerinize danışın.
Önce kaba yem
At, gün boyu az az otlayarak yaşamaya uygun bir sindirim sistemine sahiptir. Yeterli ve kaliteli kaba yem bağırsakların düzgün çalışması için gereklidir. Alabama Extension, kesif yem ağırlıklı beslenen atlarda bile kaba yemin günde vücut ağırlığının en az yüzde 1'i olmasını öneriyor.
İyi kuru ot taze kokar (küf ya da rutubet kokmaz), yeşil renklidir, yapraklıdır ve içinde yabani ot ya da çöp yoktur. Tozlu veya küflü otu atınıza vermeyin; küf hem solunum hem sindirim sorunlarına yol açabilir. Merada otlayan atlar için de alanın zehirli bitki ve ağaçlardan temiz olduğundan emin olun.
Temiz su her zaman
Bir at günde ortalama 30–45 litre ya da daha fazla su içer; sıcak havada ve çalıştığında bu miktar artar. Temiz su her zaman ulaşılabilir olmalıdır. Kışın suyun donmadığını, yazın kabın güneşte ısınmadığını ve kirlenmediğini her gün kontrol edin.
Çalışmadan dönen ata hemen su verilebilir, ancak at soğuyana kadar bir seferde içtiği miktar sınırlı tutulmalıdır. Atın tuz ihtiyacı için ahırlarda genellikle yalama tuzu bulundurulur; atınızın ek mineral ihtiyacı olup olmadığını veterinerinize sorun.
Kesif yem: az ve sık
Arpa, yulaf, kepek ve hazır at yemleri (pelet, müsli) kesif yemdir; enerji ihtiyacı yüksek, düzenli çalışan atlarda kaba yemi tamamlar. Hafif işte olan pek çok at için iyi kuru ot ve mera yeterli olabilir. Kesif yem miktarına atın iş yüküne ve kondisyonuna bakarak karar verin.
Kesif yem az ve sık verilmelidir. Alabama Extension'a göre at günde vücut ağırlığının yüzde 0,75'inden fazla kesif yem alıyorsa (500 kiloluk at için yaklaşık 3,75 kilo) bu miktar en az iki öğüne, yüzde 1,5'ini aşıyorsa üç-dört öğüne bölünmelidir. Öğünleri her gün aynı saatlerde vermek, tercihen 12 saat arayla, kolik riskini azaltmaya yardımcı olur.
Yemi tartarak verin
Bir kepçe yulaf ile bir kepçe pelet aynı ağırlıkta değildir; aynı markanın yemi bile partiden partiye değişebilir. Kuru otta da balyanın her dilimi aynı gelmez. Yemi hacimle değil ağırlıkla ölçün; yem odasındaki basit bir mutfak tartısı bu iş için yeterlidir.
Birden fazla atı birlikte besliyorsanız kesif yemi ayrı yemliklerde, birbirinin tekme mesafesinin dışında verin. Böylece baskın at diğerlerinin yemini yemez, kavga riski azalır.
Yem değişikliği yavaş yapılır
Atın yemini değiştirmek en az iki hafta sürmelidir. Mevcut yemin küçük bir kısmını yenisiyle değiştirin ve yeni yemin oranını günler içinde artırın. Miktarı artırırken ya da azaltırken de değişikliği küçük adımlarla, arada bir iki gün bırakarak yapın.
Kışın ahırda kalmış bir atı ilkbaharda taze meraya çıkarırken de aynı kural geçerlidir: ilk günlerde otlamayı günde iki saatle sınırlayın ve süreyi yavaş yavaş uzatın. Ani yem değişiklikleri sindirim sorunlarının yaygın nedenlerindendir.
Atın kilosunu nasıl izlersiniz?
İdeal kondisyondaki bir atta kaburgalar elle kolayca hissedilir ama görünmez, sırt düzdür, omuz başı (cidago) yuvarlak görünür ve kuyruk sokumundaki yağ hafifçe yumuşaktır. Kaburgaları görünen bir at zayıf, kaburgaları hiç hissedilmeyen bir at kilolu olabilir.
Atın kondisyonunu birkaç haftada bir aynı şekilde kontrol edin ve not alın. Ani kilo kaybı, iştahsızlık, yemi bırakma ya da huzursuzlukla birlikte karnına bakma, yere yatıp kalkma gibi belirtiler görürseniz beklemeden veterinerinizi arayın.
